TV-gids

Riccardo Frizza leidt het Orkest en Koor van het Maggio Musicale Fiorentino in een uitvoering van Giuseppe Verdi's tragische opera Rigoletto (1851). In 1850 gaf het Teatro La Fenice Verdi de opdracht een nieuwe opera te componeren. Verdi stelde zijn librettist Francesco Maria Piave het omstreden toneelstuk Le Roi s'amuse van Victor Hugo voor. Dit stuk, dat in 1832 in première ging maar na één voorstelling werd verboden, liet de ondeugden van de monarchie zien. Verdi was echter vastbesloten het stuk tot opera te bewerken en sloot een compromis met de censor. De opera draait om de gebochelde Rigoletto, hofnar van de losbandige Hertog van Mantua. Rigoletto's leven wordt op zijn kop gezet wanneer zijn laatste grap een vendetta ontketent die verre van amusant is, en waardoor hij vervloekt wordt. In deze productie uit 2021 houdt de Italiaanse regisseur Davide Livermore vast aan het bekende verhaal, maar dan in een hedendaagse setting. Onder de solisten zijn Javier Camarena (Hertog van Mantua), Luca Salsi (Rigoletto), Enkeleda Kamani (Gilda), Alessio Cacciamani (Sparafucile), Caterina Piva (Maddalena) en Valentina Corò (Giovanna). Deze uitvoering werd in 2021 opgenomen in het Teatro del Maggio Musicale Fiorentino in de Italiaanse stad Florence.

Dit kerstconcert vanuit het Schauspielhaus te Berlijn was een van de eerste muzikale samenwerkingen binnen het herenigde Duitsland. Beelden van in sneeuw gehulde landschappen dragen bij aan de romantische winterse sfeer van het concert. Op het programma staan werken van J. S. Bach, G. F. Händel en Prätorius. Het Tölzer Knabenchor staat onder leiding van Gerhard Schmidt-Gaden, Het koor van de Zagorsk Monastery wordt gedirigeerd door Matfej Mormyl en de Staatskapelle Dresden door Ferdinand Leitner. Solisten zijn Maria Graf, Doris Soffel, Siegfried Jerusalem, Jochen Kowalski en Herman Prey. Opgenomen in 1990 en geregiseerd door Bob Rooyens.

Pierre Boulez (1925-2016) geldt als één van de belangrijkste figuren van de hedendaagse muziek. In dit optreden van het Gustav Mahler Jeugdorkest illustreert Boulez zijn meesterlijke begrip van de twintigste-eeuwse muziek. Hij volgt de revolutionaire harmonische ontwikkeling van het muzikale modernisme in drie modern-klassieke sleutelwerken: Richard Wagners Prelude Tristan und Isolde (1859), Arnold Schönbergs Pelléas en Mélisande (1903) en Alban Bergs Vioolconcert (1935). Het Gustav Mahler Jeugdorkest werd in 1986 opgericht op initiatief van dirigent Claudio Abbado (1933-2014). Het bestaat uit musici tot 26 jaar uit heel Europa. De solist in Bergs Vioolconcert is Akiko Suwanai, de jongste winnaar (1990) uit de geschiedenis van de Internationale Tsjaikovskiwedstrijd te Moskou.

Conrad van Alphen leidt Sinfonia Rotterdam in een uitvoering van Wolfgang Amadeus Mozarts Symfonie nr. 35 in D-majeur, K. 385, opgenomen in de Nieuwe Kerk in Den Haag in 2020. Van Alphen richtte Sinfonia Rotterdam op in 2000. Onder zijn bezielende leiding groeide het orkest uit tot één van de bekendste orkesten van Nederland. Mozarts Symfonie nr. 35 is ook bekend als de “Haffner Symfonie”. In 1782 verzocht de familie Haffner Mozart een stuk te schrijven ter gelegenheid van de verheffing in de adelstand van Sigmund Haffner. Mozart stemde in, en schreef in eerste instantie een serenade, die hij enkele maanden later opnieuw vormgaf als symfonie: de “Haffner Symfonie”. Eén van zijn revisies was de toevoeging van extra instrumenten in de eerste en laatste delen, wat een vollere klank opleverde. De symfonie bestaat uit vier delen: Allegro con spirito, Andante, Menuetto, en Presto.

Het Italiaanse duo van cellist Silvia Chiesa en pianist Maurizio Baglini geeft een prachtig recital met composities van Ferruccio Busoni, Franz Liszt, Frédéric Chopin en Sergej Rachmaninov. Op het programma staan Busoni’s Kultaselle – 10 variaties op een Fins volkslied; Liszt’s Twee Elegieën voor cello en piano; Chopin’s Introductie en Polonaise brillante in C-groot, Op. 3; en Rachmaninovs Sonate in g-klein voor cello en piano, Op. 19. Als toegift speelt het duo Leonard Bernstein’s wereldberoemde lied 'Tonight' uit de musical West Side Story. Deze uitvoering werd op 4 november 2024 opgenomen in de Sala Verdi van het Conservatorio Giuseppe Verdi in het Italiaanse Milaan.

Pianist Michelle Candotti (Italië, 1996) treedt op met het CMIM ensemble, bestaande uit drie strijkers van het Symfonieorkest van Montreal, in een uitvoering van het eerste deel, Sostenuto assai – Allegro ma non troppo, van Robert Schumanns Pianokwartet in Es-groot, Op. 47. Dit optreden vond plaats in de kamermuziekronde van het uit twee delen bestaande halve finale van de piano-editie van het Concours musical international de Montréal 2024 (CMIM). Deze uitvoering werd opgenomen in de Bourgie Hall van het Montreal Museum of Fine Arts.

Dit prachtige kerstconcert is opgenomen in de Munster van Freiburg (Münster Unserer Lieben Frau) in 1999. Solisten zijn de sopraan Barbara Bonney, die bekend staat om haar heldere stemgeluid en bariton Matthias Goerne, een van de meest belovende zangers van zijn generatie. Samen met het Freiburg Barokorchester en German Brass wordt een selectie van stukken uit J. S. Bachs Weihnachtsoratorium (BWV 248), Mozarts Mis in c-klein (KV 427) en Händels Messiah ten gehore gebracht.

Sigiswald Kuijken dirigeert barokensemble La Petite Bande en koor Ex Tempore in de Sint-Nicolaaskerk in Leipzig in deze opname van het Bachfest 2004, een vooraanstaand muziekfestival waar het de uitvoering van de muziek van J. S. Bach en diens zonen betreft. Dit concert begint met J. S. Bachs 'Hemelvaarts-oratorium' “Lobet Gott in seinen Reichen” (BWV 11). Dit werk, uit 1735, zou de laatste bijdrage van de componist aan dit genre zijn. Omdat het zo kort is, werd het in 1852 bij vergissing aangezien voor cantate toen de Bach Gesamtausgabe werd samengesteld. Het concert vervolgt met “Die Auferstehung und Himmelfahrt Jesu” (Wq 240), een oratorium van Bachs beroemdste zoon, Carl Philipp Emanuel Bach. Solisten zijn Sophie Karthäuser (sopraan), Patrizia Hardt (alt), Christoph Einhorn (tenor), Christoph Genz (tenor), Jan van der Crabben (bariton), en Stephan Genz (bas).

De Chinese pianist Lang Lang speelt enkele van de meest geliefde stukken uit binnen het pianorepertoire. Op het programma staan het eerste deel van Beethovens 'Appassionata' Pianosonate, Op. 57, het ‘Precipato’ uit Prokofievs Pianosonate Nr. 7 en ‘Evocation’ uit Albeniz’ Iberia (Boek 1). Lang Lang sluit af met een krachtige uitvoering van Chopins ‘Heroïsche’ Polonaise, Op. 53.

Pianist Rachel Breen (VS, 1996) vertolkt de Mars uit Sergej Prokofjevs Mars en Scherzo uit De Liefde voor Drie Sinaasappelen, Op. 33; Prelude en Wals in C groot nr. 4 uit György Kurtág’s Játékok (Spelletjes), volume 1; Prelude nr. 23 in F groot uit Aleksandr Skrjabin’s 24 Preludes, op. 11; Intermezzo (nr. 1) uit Prokofjevs Drie stukken voor piano uit Assepoester, op. 95; Bagatelle nr. 3 in Es-groot uit Ludwig van Beethovens Bagatelles, op. 126; Frédéric Chopins Impromptu nr. 1 in As-groot, op. 29; Wasserklavier (nr. 3) uit Luciano Berio’s Zes Encores; Chopins Impromptu nr. 2 in Fis-groot, op. 36; Skazki nr. 5 in fis-klein uit Nikolaj Medtners 6 Skazki (Sprookjes), op. 51; Etude nr. 4 in b klein uit Sergej Rachmaninovs Études-tableaux, op. 39; en Prelude nr. 4 in e-klein uit Leonid Desyatnikovs Liederen uit Boekovina (24 preludes), tijdens de eerste ronde van de piano-editie van het Concours musical international de Montréal 2024 (CMIM). Deze uitvoering werd opgenomen in de Bourgie Hall van het Montreal Museum of Fine Arts.

Conrad van Alphen leidt Sinfonia Rotterdam, het Octopus Symfonisch Koor en vier vocale solisten in een uitvoering van Ludwig van Beethovens Symfonie nr. 9 in d-klein, Op. 125 in De Doelen in Rotterdam in 2019. Van Alphen richtte Sinfonia Rotterdam op in 2000. Onder zijn bezielende leiding groeide het orkest uit tot één van de bekendste orkesten van Nederland. De Symfonie nr. 9 wordt over het algemeen beschouwd als Beethovens belangrijkste compositie. Hij completeerde deze symfonie in 1824, toen hij vrijwel volledig doof was. Ongebruikelijk in deze symfonie is onder meer het gebruik van een koor en vocale solisten in het laatste deel, waarin hij delen uit Friedrich Schillers gedicht “Ode an die Freude” (“Lofdicht aan de vreugde”) op muziek zette. De symfonie bestaat uit vier delen: Allegro ma non troppo, un poco maestoso, Molto vivace, Adagio molto e cantabile, en Finale. De vier vocale solisten zijn sopraan Gulnara Shafigullina, mezzo Claire Barnett-Jones, tenor Matthew Newlin, en bariton Frederik Bergman.

Toen Johann Sebastian Bach in 1722 in het Duitse Köthen woonde, bracht hij een boek met preludes en fuga's in alle 24 majeur- en mineurtoonsoorten uit. Deze verzameling kreeg de naam Das wohltemperierte Klavier, Boek Een, BWV 846–869. Ongeveer twintig jaar later stelde Bach in Leipzig een vergelijkbare bundel samen, nu bekend als Das wohltemperierte Klavier, Boek Twee, BWV 870-893. Bach schreef deze reeks composities voor het 'klavier', wat zowel op klavecimbel, klavechord, of orgel kan duiden. Deze werken zijn zeer bepalend gebleken voor de geschiedenis van de Westerse klassieke muziek. In deze uitzending speelt Nikolai Demidenko Preludes en Fuga’s Nrs. 1 t/m 12 (BWV 870-881) uit Boek Twee van Bachs Das wohltemperierte Klavier. De opname vond plaats in het Palazzo Labia in Venetië, Italië, in 2010.

Vanaf het eerste concert onder leiding van Arturo Toscanini in 1938 tot de wedergeboorte in 2003 onder leiding van Claudio Abbado: deze documentaire gaat over een legende. Elk jaar komen de grootste dirigenten en de beste orkesten in het Zwitserse Luzerne bij elkaar om tijdens het festival symfonische muziek te presenteren aan het publiek. De geschiedenis van het Lucerne Festival wordt verteld door enkele notabelen, waaronder dirigent Claudio Abbado die zijn visie op het festival geeft, en celliste Natalia Gutman en klarinettiste Sabine Meyer, die al jarenlang deel uitmaken van het Lucerne Festival Orchestra.

Antonio Mormone (1930-2017), een invloedrijke talentscout binnen de klassieke muziek, leeft voort als de naamgever van de Premio Internazionale Antonio Mormone (PIAM), die wordt uitgereikt aan de winnaar van het gelijknamige Italiaanse muziekconcours. De eerste editie van dit concours, dat plaatsvond op verschillende locaties in Milaan in de periode 2019-2021, was gewijd aan de piano. Eén van de deelnemende pianisten, Ying Li (China, 1997) speelt Claude Debussy’s Images, boek I; Frédéric Chopin’s Nocturne in cis-klein, Op. 27 nr. 1; en Franz Liszt’s Paraphrase van Verdi’s ‘Rigoletto’. Deze uitvoering werd opgenomen in februari 2020 in Teatro EDI Barrio’s in Milaan.

Sinds 1991 speelt de Berliner Philharmoniker ieder jaar een Europaconcert in een verschillende Europese stad. Hiermee herdenkt het orkest de oprichting van het orkest op 1 mei 1882, en vieren de musici het gedeelde erfgoed van de Oude Wereld. Het Europakonzert van 1997 vond plaats Koninklijke Opera te Versailles. Daniel Barenboim neemt niet alleen de rol van dirigent op zich maar is ook de solist in één van W. A. Mozarts minder vaak uitgevoerde Weense pianoconcerten: het Pianoconcert Nr. 13 in C, KV. 415.