TV-gids

Waarom een briljant idee maar één keer gebruiken...? Guillaume Dufay upcyclede zijn Maria-antifoon Ave Regina Coelorum tot een vierstemmige mis, vermoedelijk bestemd voor de inwijding van de kathedraal van Cambrai. Dit schitterende stukje polyfonie herinnert aan de uitzonderlijke geschiedenis van ‘Kamerijk’, dat zich als onafhankelijk bastion in Bourgondisch grondgebied wist te handhaven. Muziek van rebellie en devotie, krachtig vertolkt door de specialisten van Cantica Symphonia.

De documentaire “The Three Lives of Clara Schumann” reconstrueert het boeiende levensverhaal van de Duitse pianist en componist Clara Schumann. Schumann, die in 1819 als Clara Wieck werd geboren in Leipzig, was een bijzonder getalenteerde pianist die een indrukwekkende internationale carrière wist op te bouwen. In 1828 ontmoette ze Robert Schumann voor het eerst. In 1840 traden ze in het huwelijk, waaruit acht kinderen voortkwamen. Op basis van haar brieven, dagboeken en composities, in combinatie met verhelderende analyses van musici die haar muziek van dichtbij kennen, biedt deze documentaire een veelzijdig perspectief op Clara Schumann. Het toont de plekken waar zij woonde en de steden waar zij als pianist concerteerde. Deze tot nadenken stemmende film uit 2019 werd gemaakt door Andreas Morell en Magdalena Zieba-Schwind.

Jean Paul’s roman ‘Titan’, waarin een artistiek begaafde jongeling zijn plaats niet kan vinden in de samenleving en zich uiteindelijk overgeeft aan wanhoop en zelfmoord, is de inspiratiebron geweest voor Gustav Mahlers Eerste Symfonie. Dit werk ontstond niet zonder slag of stoot: Mahler componeerde het tussen 1887 en 1888 toen hij in zijn 20-er jaren als dirigent werkzaam was bij de Opera in Leipzig. De eerste versie van het werk werd gezien als een symfonisch gedicht in twee delen, met titels die duidelijk een verhaal vertellen. Deze voorloper ging in 1898 in Boedapest in première maar werd slecht ontvangen. Mahler besloot het werk te reviseren: de beeldende titels werden geschrapt en hij liet het originele tweede deel (Blumine) vallen. Het resultaat is een prachtige symfonie, vol met muzikale verwijzingen. Zo is in het eerste deel een eerdere compositie van Mahler te horen (Ging heut' morgens übers Feld uit Lieder eines Fahrenden Gesellen), het tweede deel is een Oostenrijkse Ländler (een boerendans) en in het derde deel maakt hij een toespeling op een wel heel bekende melodie: ‘Vader Jakob’. Al met al is deze Eerste Symfonie een ongelofelijke prestatie voor zo’n jonge componist.

Antonio Mormone (1930-2017), een invloedrijke talentscout binnen de klassieke muziek, leeft voort als de naamgever van de Premio Internazionale Antonio Mormone (PIAM), die wordt uitgereikt aan de winnaar van het gelijknamige Italiaanse muziekconcours. De eerste editie van dit concours, dat plaatsvond op verschillende locaties in Milaan in de periode 2019-2021, was gewijd aan de piano. Eén van de deelnemende pianisten, Su Yeon Kim (Zuid-Korea, 1994) speelt Wolfgang Amadeus Mozarts Adagio in b-klein, K. 540; ‘Les Jeux d’eau à la Villa d’Este’ uit Franz Liszt’s Années de pèlerinage III; en César Franck’s Prelude, Chorale en Fugue in b-klein. Deze uitvoering werd opgenomen in januari 2020 in het Auditorium Giorgio Gaber in Milaan.

Sopraan Harriet Burns (Verenigd Koninkrijk, 1989) en pianist Ian Tindale (Verenigd Koninkrijk, 1990) vertolken Franz Schubert’s Verklärung, D. 59; Clara Schumanns Er ist gekommen in Sturm und Regen, Op. 12, Nr. 2; ‘L’heure exquise’ uit Reynaldo Hahn’s Chansons grises, en ‘Le printemps’ uit Hahn’s Douze rondels; ‘Herzeleid’ uit Robert Schumanns Sechs Gesänge, Op. 107; ‘Le corbeau et le renard’ uit André Caplet’s Trois fables; Alphons Diepenbrocks Die Liebende schreibt, RC 20; ‘Seranilla de la zarzuela’ uit Judith Weir’s A Spanish Liederbooklet; Muriel Herbert’s Renouncement; ‘Waldmädchen’ uit Hugo Wolf’s Eichendorff-Lieder, tijdens de laatste ronde van het Internationaal Vocalistenconcours 2019 – Lied Duo. Deze uitvoering werd opgenomen in het Theater aan de Parade in ‘s-Hertogenbosch.

Het derde deel van de Ringcyclus focust op Siegfried, de zoon van Sieglinde en Siegmund. Door zijn vrije opvoeding heeft hij nooit de angst leren kennen. Terwijl hij zich probeert te ontworstelen aan zijn verleden en zijn eigen lotsbestemming krijgt hij de vervloekte Ring in handen. Met het zwaard van zijn vader doodt hij de draak Fafner, waarop hij de slapende Brünnhilde wekt. Als de Wanderer (Wotan in vermomming) hem de weg probeert te versperren, schuift Siegfried hem opzij waarbij Wotans speer – en daarmee zijn macht - breekt. "Jossi Wieler en Sergio Morabito maakten de grappigste Siegfried die ik ooit heb gezien. Lisa Gasteens stem was prachtig en veelzeggend… Wolfgang Schöne was een geweldige Wanderer terwijl Heinz Göhrig een sympathiekere Mime neerzette dan we gewend zijn. Zijn zang was uitstekend." (Seattle Opera Magazine). Het Staatsorchester Stuttgart staat onder leiding van dirigent Lothar Zagrosek. De solisten zijn Jon Frederic West, Wolfgang Schöne, Björn Waag, Attila Jun, Gabreila Herrera, Helene Ranada en Lisa Gasteen. Deze uitvoering vond plaats in de Staatsoper Stuttgart in 2003 en werd geregisseerd door Jossi Wieler.

Pianist Vadim Repin and Violist Murad Hüseynov perform Gara Garayev's Violin Sonata and 24 Preludes for Piano. Recorded at La Grange au Lac. Written and directed by Juliette Swierczewski and recorded at La Grange au Lac. Although Garayev is a 20th century composer, his music nonetheless carries allusions to romantic music. Murad, the main actor, will represent one of those characters carried by solitude that can be found in the romantic paintings of Friedrich. The overall atmosphere of the musical program is rather melancholic, tending either towards a certain musical lightness, or, on the contrary, towards drama. The production is a cinematographic accompaniment of the music and its performers.

Het Maggio Musicale Fiorentino (Florentijnse Muzikale Mei) is het oudste opera- en kunstfestival van Italië. Het werd in 1933 opgericht om hedendaagse en in de vergetelheid geraakte opera’s op de planken te brengen. In de loop der jaren heeft het festival zich verbreedt, en zijn orkestrale concerten er een vaste waarde geworden. Tijdens de editie van 2021 van het festival leidt maestro Daniel Harding het Orchestra del Maggio Musicale Fiorentino in een uitvoering van Johannes Brahms' Tragische Ouverture in d-mineur, Op. 81. Brahms componeerde zijn concertouverture in de zomer van 1880. Het donkere, onrustige stuk lijkt de serieuze tegenhanger van zijn luchtigere Akademische Festouvertüre, Op. 80. Deze uitvoering werd opgenomen in het Teatro del Maggio Musicale Fiorentino in Florence, Italië, in 2021.

Andreas Spering dirigeert philharmonie zuidnederland in een uitvoering van de "Rosamunde Ouverture" (D. 644) van Franz Schubert (1797-1828). Opgenomen in het Muziekgebouw Eindhoven in 2015. Schubert componeerde deze ouverture aanvankelijk voor Georg Ernst von Hofmanns toneelstuk Die Zauberharfe, en werd als zodanig ten gehore gebracht op 19 augustus, 1820. Drie jaar later werd de ouverture opnieuw gebruikt voor Helmina von Chézy's toneelstuk 'Rosamunde'. De libretto's van Chézy (1783-1856) waren weinig succesvol en Schuberts contributie aan Rosamunde zou de productie gered hebben.

Het Italiaanse duo van cellist Silvia Chiesa en pianist Maurizio Baglini speelt Franz Liszt’s Twee Elegieën voor cello en piano. Deze uitvoering werd op 4 november 2024 opgenomen in de Sala Verdi van het Conservatorio Giuseppe Verdi in het Italiaanse Milaan.

Sopraan Heidi Baumgartner (Oostenrijk, 1998) en pianist Asuka Tagami (Japan, 1991) vertolken Franz Schubert’s Suleika I, Op. 14 nr. 1, D. 720; ‘Er ist’s’ uit Hugo Wolf’s Mörike-Lieder; Bart Vismans Vermeer’s Gold; ‘Sua katselen’ (Looking at you) uit Kaija Saariaho’s Leino-Laulut (Leino songs); en ‘Pantomime’ and ‘Apparition’ uit Claude Debussy’s Quatre chansons de jeunesse, tijdens de halve finale van het Internationaal Vocalisten Concours 2021 – Lied Duo. Dit optreden werd opgenomen in Het Noordbrabants Museum in ’s-Hertogenbosch.

De Amerikaanse dirigent Leonard Slatkin voert het Orchestre National de Lyon aan in deze concertopname uit 2014 uit het Auditorium de Lyon. Het concert begint met William Bolcoms 'Circus Ouverture', speciaal geschreven voor Slatkins 70e verjaardag dat jaar. Het concert gaat verder met een uitvoering van Ludwig van Beethovens Tripelconcerto in C majeur, Op. 56. Daarin spelen niet minder dan drie geweldige solisten: Olga Kern op de piano, Baibe Skride op de viool en Sol Gabetta op de cello. Deze compositie is het enige Beethovenconcerto met meer dan één solo-instrument. Tot besluit van het concert klinkt Maurice Ravels geliefde orkestratie van Modest Moessorgski's Schilderijen van een tentoonstelling.

Anton Bruckner vond zijn Symfonie Nr. 8 het artistieke hoogtepunt van zijn carrière. Hij schreef het werk terwijl zijn Symfonie Nr. 7 en zijn Te Deum enthousiast werd ontvangen door critici en publiek. Toch legde de componist zijn eerste versie van dit werk in een lade – de versie die Franz Welser-Möst hier dirigeert – toen zijn vriend, de dirigent Hermann Levi, het werk afwees. Pas in 1954 werd deze oerversie voor het eerst uitgevoerd, en verscheen pas in 1972 in druk. Deze live-opname vanuit Severance Hall in Cleveland, door het Cleveland Orchestra onder muzikaal leider Franz Welser-Möst, is het vierde deel van de Brucknercyclus door dit orkest. De Oostenrijkse dirigent Franz Welser-Möst was sinds 2002 muzikaal leider van het Cleveland Orchestra. Daarnaast was Welser-Möst van 2010 tot 2014 algemeen muzikaal leider van de Weense Staatsopera.

In dit intieme kamermuziekconcert speelt de Franse luitist Thomas Dunford verschillende werken voor luit van J. S. Bach. Op het programma staan Suite voor luit in g-klein, BWV 995; Suite voor solo-cello in G-groot (gearrangeerd voor luit), BWV 1007; en Chaconne uit Partita voor soloviool in d-klein (gearrangeerd voor luit), BWV 1004. De in Parijs geboren luitist Thomas Dunford (*1988) ontdekte de luit op zijn negende. Hij studeerde aan het Conservatorium van Parijs en de Schola Cantorum Basiliensis, en nam deel aan masterclasses met vooraanstaande luitisten als Rolf Lislevand en Julian Bream. Hij is vaak als soloartiest of ensemble-lid te vinden op de belangrijke Europese muziekfestivals. Deze opname werd in 2017 gemaakt in het Concertgebouw van het Belgische Brugge.

De vertolkingen van de muziek van Sergej Rachmaninov door de Russische pianist Nikolaj Loeganski worden over de hele wereld geprezen. In dit geweldige recital presenteert de grote pianist werken van die Russische romantische componist, naast muziek van Ludwig van Beethoven en Alexander Glazoenov. Loeganski begint zijn concert met Beethovens Pianosonate nr. 14 in cis mineur, Op. 27 nr. 2, 'Mondschein', gevolgd door Alexander Glazoenovs Pianosonate nr. 2 in e mineur, Op. 75. Vervolgens speelt Loeganski een selectie werken van Rachmaninov: Rachmaninovs pianotranscriptie van J.S. Bachs Partita nr. 3 in E majeur; een selectie uit Études-Tableaux (nrs. 1, 2, 4 en 8, Op, 33, en nrs. 5 en 6, Op. 39); Lila (Op. 21, nr. 5); Prelude in c mineur, Op. 23 nr. 7; en Rachmaninovs transcriptie van Pjotr Iljitsj Tsjaikovski's Wiegelied (Op. 16 nr. 1). Dit recital werd opgenomen in Concertzaal Tsjaikovski in Moskou, Rusland, op 4 juni 2021.