TV-gids

Het muzikale collectief Les Dissonances werd in 2004 opgericht door violist David Grimal. Het ensemble werkt zonder dirigent en is samengesteld uit musici uit de best aangeschreven Europese orkesten, internationale solisten, en jong talent. In dit programma speelt Les Dissonances Johannes Brahms' Strijksextet nr. 1 in Bes majeur, Op. 18. Het werk is geschreven voor twee violen, twee altviolen en twee cello's. Brahms schreef zijn enige twee strijksextetten aan het begin van zijn carrière. Deze nr. 1 werd geschreven in 1860. Brahms was een van de eersten die muziek voor deze bezetting schreven, waarmee hij de weg vrijmaakte voor Antonín Dvořák, Pjotr Iljitsj Tsjaikovski, Arnold Schönberg en anderen. Deze uitvoering werd in 2013 opgenomen in de Opéra de Dijon, Frankrijk.

De Letse maestro Mariss Jansons (1943-2019) was een van ’s werelds toonaangevende dirigenten. Van 1979 tot 2000 was hij muzikaal leider van het Filharmonisch Orkest van Oslo, wat hij in die periode naar de internationale top bracht. Onder zijn leiding maakte het orkest talloze tournees, en werd het een graag geziene gast op grote festivals over de hele wereld. Het Filharmonisch Orkest van Oslo stond bekend om de frisse, open klank en om Jansons’ hartstochtelijke interpretaties van muziek van Dmitri Sjostakovitsj, Richard Strauss, Pjotr Iljitsj Tsjaikovski, en Béla Bartók. In deze aflevering van ‘In repetitie’ loodst Jansons het orkest door de krachtige Suite uit Bartóks balletpantomime De wonderbaarlijke mandarijn. Tot besluit zien we de uitvoering in de Concertzaal van Oslo.

Juliana Sarac speelt het derde deel van Ludwig van Beethovens Pianosonate Nr. 21 ('Waldstein'). Het werk is gecomponeerd in 1804 en wordt gezien als één van Beethovens grootste en meest technische pianosonates.

De Franse dirigent Adrien Perruchon leidt Symfonieorkest Vlaanderen in een uitvoering van Maurice Ravel’s beroemde Boléro. De Boléro (1928) is één van de meest geliefde klassieke composities. Ravel schreef het op verzoek van de Russische danseres Ida Rubinstein, die de componist om balletmuziek met een Spaans karakter had gevraagd. De Boléro is geïnspireerd door de bolero, een Spaanse dans in driekwartsmaat die zijn oorsprong vindt in de 18e eeuw. Het aanhoudende, onveranderlijke ritme van de kleine trom domineert het stuk. Deze uitvoering werd opgenomen in België in het Concertgebouw Brugge op 1 maart 2017.

Johannes Tinctoris geldt als een van de prominente muziektheoretici van de vijftiende eeuw. Hij schreef zijn beroemdste boeken in Napels. Maar hij was ook een begenadigd componist, met een voorliefde voor vihuela en rebec: ‘Ik zet ze in voor de geheime troost van de ziel.’ Versterkt met vier zangers brengt Le Miroir een ode aan Tinctoris, met muziek uit het Mellon Chansonnier en het Cancionero de Segovia.

Stefano Demicheli dirigeert Ensemble Talenti Vulcanici met solisten Nicola Cianncio (bas) en Catherine Jones (cello) in een gevarieerd barokmuziekprogramma, opgenomen in de Chiesa di Santa Caterina da Seina in het Italiaanse Napels. Op het programma staan Alessandro Scarlatti's Quante i boschi han piane (uit diens serenade Erminia); Nicola Fago's Contro colpi di fortuna (uit diens opera Il faraone sommerso); Nicola Porpora's Idre, arpie, draghi e leoni (uit diens serenade La Iole); Angelo Ragazzi's Sonata a quattro, nr. 1 in G groot; Alessandro Scarlatti's cantate Nel mar che bagna al bel Sebeto; Giovanni Bononcini's Quanto abbraccia il mar (uit Euleo festeggiante); Georg Friedrich Händels Precipitoso il mar che freme (uit de cantate Aci, Galatea e Polifemo); Nicola Porpora's Concerto voor cello en strijkers in G groot; Nicola Fago's Miei fidi armatevi (uit zijn cantate Il faraone sommerso); en Giovanni Bononcini's Per molti lustri (uit Euleo festeggiante).

Claudio Abbado (1933-2014) dirigeert het Gustav Mahler Jugendorchester (GMJO) in een uitvoering van Mahler's Symfonie Nr. 4 en Schönergs Pelléas und Mélisande, Op. 5. De karakters uit het gelijknamige toneelstuk krijgen in dit werk een eigen muzikaal thema. Met deze compositie voor groot orkest wilde Schönberg zijn collega's Wagner en Richard Strauss. Het werk bevat nog geen atonaliteit of serialisme, maar is eerder laat-romantisch van aard. Het GMJO werd op initiatief van Abbado opgericht in Wenen in 1986. Door de hoge artistieke kwaleit en hun internationale succes hebben al vele grote dirigenten en solisten samengewerkt met het jeugdorkest. Dit concert is opgenomen in de Musikverein te Wenen in 2006. Soliste is de Duitse sopraan Juliane Banse (1969).

In september 2016 bereikte één van Japans beroemdste dirigenten de leeftijd van 81 jaar: Seiji Ozawa. Deze bekende voorvechter van het werk van eigentijdse componisten richtte in 1992 het Saito Kinen Festival Matsumoto op, dat inmiddels bekend staat als Seiji Ozawa Festival. Ter gelegenheid van zijn verjaardag verscheen Seiji Ozawa zelf op het podium met 63 leden van het Saito Kinen Orkest, waarbij hij Beethovens Symfonie nr. 2 en nr. 7 gloedvol dirigeerde. Het leeuwendeel van Beethovens Symfonie nr. 2 kwam tot stand toen de componist in Heiligenstadt verbleef, waar zijn doofheid steeds moeilijker te ontkennen bleek. Het werk beleefde zijn première in het Theater an der Wien in Wenen op 5 april 1803. De Symfonie nr. 7 werd in 1813 tijdens de oeropvoering in Wenen - een liefdadigheidsconcert voor gewonde soldaten - door Beethoven zelf gedirigeerd. Het Allegretto werd zo enthousiast ontvangen, dat het een tweede keer gespeeld moest worden.

Het toonaangevende Franse strijkkwartet Quatuor Ébène wijdde een opmerkelijk en ambitieus project aan de 250ste geboortedag van Ludwig van Beethoven (1770-1827): het viertal nam álle werken voor strijkkwartet van de grote componist op. Vijf jaar lang dompelden violisten Pierre Colombet en Gabriel Le Magadure, altvioliste Marie Chilemme, en cellist Raphaël Merlin zich onder in die 650 pagina’s bladmuziek, waar Beethoven drie decennia lang zijn creativiteit in uitte. Hun inspanningen culmineerden in de herfst van 2020 in de integrale uitvoering van deze werken tijdens zes indrukwekkende concerten in de Philharmonie de Paris. Quatuor Ébène verkende elk facet van Beethovens strijkkwartetrepertoire: van de jeugdige Opus 18 strijkkwartetten tot de kwartetten Rasumovsky, Harp, en Serioso (Opus 59, 74, en 95) uit zijn middenperiode, en ten slotte de diepgang van zijn late kwartetten (Opus 127 tot 135). In deze uitzending speelt Quatuor Ébène Beethovens Strijkkwartet nr. 3 in D, Op. 18 nr. 3; Strijkkwartet nr. 11 in F, Op. 95, “Quartetto Serioso”; en Strijkkwartet nr. 8 in e, Op. 59, nr. 2, "Rasumovsky". Deze concertuitvoering werd op 23 november 2020 opgenomen in de Philharmonie de Paris.

Wist u dat een mislukte sollicitatie tot een muzikaal succes kan leiden? J. S. Bach was in 1721 in dienst bij Prins Leopold van Anhalt-Köthen, maar hij wilde liever werken voor Christian Ludwig, Markgraaf van Brandenburg. Dus droeg Bach zijn zes nieuwe Concerten op aan deze Markgraaf van Brandenburg, in de hoop dat hij aan diens hof kon komen werken. Helaas: de Markgraaf bedankte de componist niet eens, laat staan dat hij hem in dienst nam. Aan Bachs muziek lag het niet. In het zesde Concert maakt Bach echter geen gebruik van violen, maar wel van twee solerende altviolen – uitzonderlijk, want altviolen werden in die tijd alleen geschikt geacht als begeleidingsinstrument!

Claude Debussy geeft in zijn ‘trois esquisses Symphoniques pour orchestre’ (drie symfonische schetsen voor orkest), ofwel La Mer, zijn abstracte visie op de zee weer. In het eerste deel (De l’aube á midi sur la mer) maakt de luisteraar een ochtend tot de middag mee op de zee, in het tweede deel (Jeux de vagues) hoort men het spel van de golven, en in het derde en laatste deel (Dialogue du vent et de la mer) horen we een dialoog tussen de wind en de zee. De zee die Debussy kende was de Middellandse Zee, van bezoeken aan Cannes in zijn jeugd tot aan zijn latere reizen in Italië.

In dit concert, opgenomen in de Citibank Hall in São Paulo in 2015, brengt de Braziliaanse dirigent, componist en pianist Rogerio Tutti (1979) samen met zijn orkest een gevarieerde mix van pop, jazz en klassieke muziek ten gehore. Van Russische melodieën van Sergej Rachmaninov en Pjotr Iljitsj Tsjaikovski tot zwoele Latinklanken uit Zuid-Amerika. Hoogtepunten van het concert zijn een heuse Ludwig van Beethoven- en Georges Bizetmedley, en de reeks swingende songs van George Gershwin. De show bevat optredens van geweldige instrumentale virtuozen, zoals de saxofonist Derico en gitarist Marcos Pópolo, maar ook spectaculaire tango- en tapdansinterventies.

Van 28 augustus tot 6 september 2015 stond Festival Oude Muziek Utrecht volledig in het teken van 'England, my England'. Ter voorbereiding op al dit moois neemt presentator Lex Bohlmeijer de kijker mee op een intrigerende reis door het Engeland van de Middeleeuwen, de Renaissance en Barok, en licht hij toe welke oude banden de stad Utrecht met Engeland heeft. In het eerste deel van deze tweedelige documentaire bezichtigt hij belangrijke kerken in de historische binnenstad van Utrecht. Bovendien steekt Bohlmeijer het Kanaal over voor een bezoek aan de grote inspiratiebron voor deze festivaleditie: het Engelse landgoed Boughton House, waar hij wordt ontvangen door niemand minder dan de Hertog van Buccleuch.

De Berliner Philharmoniker telt als een van de beste orkesten ter wereld. Ook in Japan is het orkest zeer geliefd: dit concert uit 2000, dat werd opgenomen in Tokyo’s prachtige Suntory Hall, was dan ook een groot succes. Mariss Jansons dirigeert een prachtig programma met daarop de achtste symfonie van Antonin Dvorák, de Oberon Ouverture van Carl Maria von Weber, en het vioolconcert van Dmitri Sjostakovitsj, met stervioliste Hilary Hahn (*1979) als solist.

Sinds 1996 werkt GayBird Leung in de muziekindustrie van Hong Kong als muzikaal leider, componist en producer van meer dan honderd producties, concerten en theaterwerken. Leung blijft zijn muzikale ontdekkingstocht voortzetten op zoek naar potentiële nieuwe formats binnen de uitvoering van elektronische muziek om de luistervaring van zijn publiek te vergroten. Het Zephyr Quartet, bestaande uit Emma Perkins (viool), Emily Tulloch (viool), Jason Thomas (altviool) en Hilary Kleinig (cello) is afkomstig uit Australië en werkt actief samen met artiesten om de cross-over tussen verschillende genres en kunstvormen te bewerkstelligen. Tijdens deze showcase vanaf Classical:NEXT 2019 te Rotterdam voeren ze GayBird Leungs compositie 'Music in Anticlockwise'(2017) uit.

Sopraan Ana Carolina Coutinho (Brazilië, 1993) en pianist Megumi Kuroda (Japan, 1989) vertolken Franz Schubert’s Die Blumensprache, D. 519; ‘Sonnenuntergang’ uit Viktor Ullmann’s Drei Hölderlin-Lieder; ‘Verschwiegene Liebe’ uit Hugo Wolf’s Eichendorff-Lieder; ‘Il vole’ en ‘Fleurs’ uit Francis Poulenc’s Fiançailles pour rire, FP 101; ‘Wasserrose’ uit Richard Strauss’ Mädchenblumen, Op. 22; Kōsaku Yamada’s 風に乗せてうたへる春の歌八章; たたえよ、しらべよ、歌いつれよ;en Bart Vismans Vermeer’s Gold, tijdens de halve finale van het Internationaal Vocalisten Concours 2021 – Lied Duo. Dit optreden werd opgenomen in Het Noordbrabants Museum in ’s-Hertogenbosch.